अथ प्राप्तहस्तावलम्बनो उषादेव्या प्राचीमुदञ्चन् मयूखमाली । अधस्ताच्च तरुपतत्पयोबिन्दुक्लिन्नमृदाकीर्णपरिसरः ।  पुण्याश्रमेषु होमधूमलहरीभिः सर्वा च प्रकृतिः सुप्रभातसुखानिलेन उदयासीत् । तेषु चाश्रमेष्वन्तमः धौम्याश्रमः यश्च स्वतपसा नाशितबाह्याभ्यन्तरशत्रुः तस्य आरुणिरुपमन्युर्बैदश्चेति शिष्यत्रयमासीत् । तत्र आरुणिमुपाध्यायोब्रवीत् साम्प्रतिकःखलु वर्षाकालः। सञ्जातासु च तासु वर्षासु विद्रवन्त्यालवालाः गच्छ केदारखण्डं बधान । इत्याजिज्ञपत् ।एवमाज्ञिप्तः ततः प्रस्थाय तत्र प्राप्तः केदारखण्दं बद्धं नाशकत् । स एवं क्लिश्यमानेपश्यदुपायं भवतु एनं…

अस्ति पुरा त्रिशङ्कुर्नाम महाराजः यः स्वबाहुबलेन सर्वान् शत्रूनुन्मूल्य सागराम्बरां विश्वम्भरां प्रीत्या शशास । प्रजानां प्रीतिपात्रतां गतः। धर्मेण धरां परिपालयतः तस्य मनसि अनेनैव देहेन स्वर्गारोहणं कार्यं इति चिन्ता समुद्भूता । तामेव चिन्तां निविवेदयिषुः वसिष्ठनेदिष्ठमुपातिष्ठत् । वसिष्ठस्तु तदीयं मनोररथमपथे चलितं बुध्वा तदीयामर्थनां प्रत्याचष्टे । एतेन विद्धहृदयो त्रिशङ्कुः कुलगुरेः वसिष्ठस्य शतं पुत्रान् एकैकशः अभ्यर्थयामास तैः सर्वैरपि निराकृतः रुडावृडावृतनयनःपरुषैः…

आसीदयोद्ध्यायां सूर्यवंशजो धर्मात्मा सगरो नाम महाराजःसहि शताश्वमेधी बुभूषुः अश्वमेधेन देवमयष्ट। निर्वर्तितास्तेन एकोनशतं यज्ञाः। प्रारब्धे चशततमे मखे सगरोयं शतमखो भूत्वा मदीयं पदमपहरिष्यतीति भिया वासवो याज्ञियमश्वं रसातलमनैषीत्। तेन प्रयाकुलितस्सगरः स्वषष्टिसहस्राणि । पुत्रनाश्वानयनाय अदिक्षत्। एवमाज्ञिप्तास्तेन्विषन्तः कपिलं निकषा स्थितं वाजिनं दृष्ट्वा चायमेव याज्ञियाश्वापहर्ता अपराधीति मन्यमानाः तमभ्यधाविषुः। तेन रुडवाृतचक्षुस्तान् भस्मीचकार ततस्सगरः स्वपुत्रान्चि-रमनागतान्दृष््ट्वा स्वनप्तारमंशुमन्तं प्रेषयामास सच भस्मीभूतान्तान्वीक्ष्य शोकतप्तः साश्वः सन् सगराय…

अस्ति पुरा  द्वापरीयः पठनपाठनादिना  अनूचानपरंपराप्राप्त – वेदरक्षकः धौम्याचार्यः। तस्य च आरुणिरुपमन्युर्बैदश्चेति शिष्या ह्यासन्। तत्रोपमन्युञ्चाह गुरुर्गाः रक्षेति। स चोपाध्याय वचस्यादरवान्ररक्ष गाः। सोहनि गाः प्रचार्य क्षणदानुवृत्तिं उपल लक्ष्य गमनोन्मुखी सन् गुरुमुपुपेत्याभ्यवन्दत। तञ्च पीवानं दृष्ट्वा गुरुरपृच्छच्चैनं केन जीविकां कल्पयसीति। तदोवाचोपमन्युः भैक्षेणाहं पुष्टात्मास्मीति । तमुपाध्यायोब्रवीत् मह्यमनिवेद्य नोप भोक्तव्यं। तथोक्तःसः भैक्षञ्चरित्वोपाध्याय न्यवेदयत् । स तस्मादुपाध्यायो सर्वमेव भैक्षमगृह्णात्। स तथा कृत्वा…